Start
Profil
Pino quizy
pino gry
o pino
Ithink.pl - Dziennikartstwo Obywatelskie

Jak poprawnie - "ursusjanin" czy "ursusianin"?

Autor: Mirnal
dodano 12.03.2007
Jak poprawnie - "ursusjanin" czy "ursusianin"?

Na poniższe rozważania nie otrzymałem odpowiedzi z Rady Języka Polskiego, a zacytowane na wstępie dwie różne profesorskie opinie na temat wyrazu "ursusjanin/ursusianin" potwierdzają konieczność przemyślenia tematu na najwyższym polonistycznym szczeblu.


Owszem, w każdym języku bywają wyjątki od reguł, ale czy w omawianych przykładach jest to racjonalnie uzasadnione? Jeśli uznać, że językoznawcom zdarza się mimo wszystko podejmować rozsądne decyzje...

Obecnie obowiązują poniższe zasady.
Jeśli w polskim wyrazie słyszymy spółgłoskę [j],
to stosujemy literę j ("grupa j"):
- na początku wyrazu (Jan, jony),
- po samogłosce (brajl, mijać, spojler, szejk, szyje, wujek) [*1],
- po literze j (rubajjat, Chajjam) [*2],
- po literach c (Francja), s (Rosja), z (Azja);
albo stosujemy literę i ("grupa i"):
- po b (biały), ch (psychiatra), d [*3] (diabliki), f (mafia), g (magia), h (hiacynt), k (manikiur), l (talia), m (natomiast), n [*4] (opinia), p (spięcie), r (kariera), t (talia), w (żywioł);
- po cz, ć, dz, dź, dż, ł, ń, rz, sz, ś, ź, ż [*5].
Nie podano przykładów w nawiasach dla przypadków, które będą przedstawione w ramach proponowanego spojrzenia na omawiany problem.
Nie znaleziono polskich wyrazów ze spółgłoską [j] po literze ł [*6], po literach ć, ś [*7], ź, po dwuznakach dz, dź, rz [*8] oraz po samogłoskach ą, ę [*9], a także po literach q, v, x [*10].
*1 - chyba że wpływ podziału wyrazu na sylaby (A-i-da, ge-o-i-da), ale wówczas należy wymawiać jednak [i] (nie [j]);
*2 - także wyrazy złożone (trójjęzykowość, najjaśniejszy), co wydaje się oczywistym przypadkiem (Omar Chajjam, XI - XII wiek, perski uczony i poeta; pisał rubajjaty - wiersze);
*3 - chyba że po przedrostku (podjazd), co wydaję się oczywiste;
*4 - wymowa [-ńja] (wyrazy [-ńa], np. Gdynia, nie są tu rozpatrywane);
*5 - z powodu braku przykładów, ich niejednoznaczności w interpretacji obecnej zasady albo na podstawie istniejących przykładów (lodżia, welwiczia), wymienione polskie litery oraz dwuznaki zaliczono do "grupy i";
*6 - chyba że w wyrazach złożonych (półjawa), co jest oczywiste;
*7 - jednak znaleziono (wajśja - członek jednej z kast indyjskich);
*8 - znaleziono (erzjański), ale o wymowie [r-z], zatem jest to wprawdzie ciekawy przykład, jednak na... z;
*9 - ponieważ w "grupie j" wymieniono samogłoski, zatem można zrezygnować z formalnego zapisu o typowo polskich samogłoskach;
*10 - ponieważ q, v, x nie są polskimi literami, zatem nie mogą tworzyć polskich wyrazów, co zapewne jest oczywiste (choć nie dla wszystkich...).
wróc do artykułów
 
DODAJ SWÓJ KOMENTARZ
Aby dodac komentarz należy się zalogować.
 
REKLAMA
 
UŻYTKOWNIK: Mirnal
avatar

O mnie
W serwisie od:
12.02.2007
Dodaj do znajomych

 
INNE OD Mirnal
 
ARTYKUŁY O PODOBNYM TEMACIE
 
5 NAJLEPIEJ OCENIANYCH ARTYKUŁÓW
21.09.2009 10:24:34
02.06.2009 19:31:08
09.06.2009 18:03:13
27.04.2009 18:23:22
 
zobacz więcej
 
Społeczność Witamy w serwisie Pino.pl. Nasz serwis to

nowoczesny portal społecznościowy

w pełni tworzony przez naszych Użytkowników. Dołącz do naszej społeczności. Poznaj świetnych ludzi, kontaktuj się z nimi, baw się rozwiązując quizy, graj w gry, twórz własne blogi, pokazuj swoje zdjęcia i video. Pino.pl to serwis społecznościowy dla wszystkich tych, którzy chcą świetnie się bawić, korzystać z wielu możliwości i poznać coś nowego. Społeczność, rozrywka, fun, ludzie i zabawa. Zarejestruj się i dołącz do nas.
Pino
Reklama
O Pino
Polityka prywatności
Pomoc
Regulamin
Blog
Reklamacje
Kontakt
Polecane strony
Darmowy hosting
Playa.PL - najlepsze gry
Filmiki
Miłość
Prezentacje