Ithink.pl - Dziennikartstwo Obywatelskie
Pochwała błędu
dodano 07.05.2007
O pozytywach błądzenia - po ludzku i... naukowo
(Galileusz).
Przestańcie nazywać błędem to, co jest przeciwieństwem waszej prawdy, a prawdą to, co jest przeciwieństwem błędu.
(Antoine de Saint-Exupéry).
Gdyby była tylko jedna prawda, nie można by było namalować stu obrazów na ten sam temat.
(Pablo Picasso).
Błędy mogą mieć istotną wartość psychologiczną.
Wiara w abrakadabry bywa lepsza od poczucia zupełnej bezsiły.
Komplement, nawet fałszywy, podnosi nas na duchu.
Niektóre złudzenia zmniejszają (okresowe) męki istnienia i gorycz prawdy. Nie można tu ukryć, że pewne elementy religii są właśnie takim opium, choć daleki jestem od tego by w ogóle nazywać religie "opium dla ludu".
Niektóre błędy czy błędne wierzenia mają dużo czaru, zwłaszcza gdy współgrają z naszymi oczekiwaniami.
Podobny urok miewa pure nonsens - w humorze czy jako figura literacka, ale także w "burzy mózgów".
Bywają twierdzenia wątpliwe lub wręcz fałszywe, ale użyteczne. Np. pewne plemiona afrykańskie uznają, że wojowanie w "święte dni" obraża bóstwa. Ponieważ tych świąt jest dużo, to i wojen jest mniej.
Czyż nie przydałyby się i nam takie przesądy?
Często powodem błądzenia jest przewaga uczuć nad rozsądkiem. Ale czy to zawsze jest złe? Uczucia są mową duszy, a serce bywa mądrzejsze od głowy....
Montaigne:
"Słabości mojej, tak często poznawanej, winien jestem swe umiłowanie skromności (...), jak również, umiarkowanie i powściągliwość w poglądach, nienawiść zaś do owego natarczywego i kłótliwego zarozumialstwa, które tylko sobie zawierza i sobie ufa, i głównym jest nieprzyjacielem wiedzy i prawdy".
Pożądany w wielu sytuacjach samokrytycyzm paraliżowany jest przekonaniem, że błąd jest zawsze winą, za którą należy się kara.
Wpojono nam lęk przed błędem, przed powtarzaniem klasy, przed lekceważeniem, przed ośmieszeniem się.
Mądry mówi: "sądzę,
lecz się mylić mogę".
Półgłówek za wszystko
daje zawsze głowę.
Ziemowit Kuniński
Powyższa fraszka dobrze pokazuje, że błąd nie pomniejsza naszej wartości. Błąd może nawet świadczyć o tym, że mamy dużo myśli, z których oczywiście tylko część może być słuszna.
Stefan Garczyński pisze w swojej książce Skąd te błędy:
DODAJ SWÓJ KOMENTARZ
REKLAMA
ARTYKUŁY O PODOBNYM TEMACIE
zobacz więcej
5 NAJLEPIEJ OCENIANYCH ARTYKUŁÓW